BIM (Building Information Modeling) là quá trình tạo lập và sử dụng mô hình thông tin trong các giai đoạn thiết kế, thi công và vận hành công trình.

BIM được sử dụng trong tất cả các khâu của vòng đời dự án.

BIM liên kết các thành phần có liên quan dự án.

Như vậy câu trả lời cho BIM là gì không thể chỉ hiểu là những phần mềm như Revit, Tekla, Navisworks, Civil 3D, …mà đó là cả một quy trình. Từ giai đoạn tạo dựng mô hình 3D cho đến việc dùng mô hình đó trong giai đoạn thiết kế (hồ sơ bản vẽ), thi công (quản lý khối lượng, lập biện pháp, an toàn lao động…) và quản lý toàn bộ dự án, xuyên suốt vòng đời của công trình.

Trong đó:

  • Building: công trình bao hàm cả dân dụng và hạ tầng kỹ thuật
  • Information: thông tin
    • Hình học: các kích thước dài, rộng, cao, khoảng cách giữa các cấu kiện công trình như dầm, cột, sàn, cửa, cầu thang, mái…
    • Phi hình học: thông tin về đặc tính sản phẩm, thông số kỹ thuật, như chậu rửa Lavabo từ nhà cung cấp nào, model ra sao, giá bao nhiêu, website và description về sản phẩm…
  • Modeling: mô hình (khi là Model, Models), cần sử dụng các phần mềm (BIM Tools) để tạo lập các mô hình thông tin.

Ngoài ra, còn có một định nghĩa khác về BIM đối với mảng hạ tầng, mà định nghĩa này xuất phát từ các nước Bắc Âu, đó là Phần Lan, định nghĩa CIM:

  • BIM = Building Information Model(ing)
  • InfraBIM = Infra Built Enviroment Information Model(ing)
  • CIM = Civil Information Model(ing)

Tất cả các dữ liệu liên quan đến mô hình công trình đều được lưu trữ tại CDE (Common Data Environment) – môi trường trao đổi dữ liệu chung, nên các thành phần tham gia xây dựng sẽ dùng dữ liệu này cho các giai đoạn từ thiết kế, thi công, hoàn công và giúp quản lý công trình tốt hơn (Facility Management). Một số trình quản lý CDE phổ biến hiện nay như BIM 360, Buzzsaw của hãng Autodesk, hoặc Trimble Connect của hãng Trimble.

Một số BIM Tools hỗ trợ dựng mô hình 3D thông tin như:

  • Kiến trúc: Revit, ArchiCad, Grasshopper 3D, Rhinoceros, Lumion…
  • Kết cấu: Revit, Tekla, Robot Structural Analysis, Bentley, Staad pro…
  • Cơ điện: Revit, Cadewa…
  • Hạ tầng: Civil 3D, Trimble Civil, Bentley Inroad,…
  • Phân tích năng lượng: Equest, Energy +, Ecotect, GBS, Vasari…
  • Quản lý dự án: Navisworks Manage (+iConstruct+Synchro), TeklaBimsight, Viasys VDC,…
  • Dự toán: Vico, CostX…
  • Tiến độ: Synchro, …

BIM phục vụ công việc cho các bên liên quan là khác nhau, gồm:

  • Ứng dụng BIM cho chủ đầu tư (Owners) và quản lý cơ sở hạ tầng (Facility Managements)
  • Ứng dụng BIM cho kiến trúc sư (Architects) và kỹ sư công trình (Engineers)
  • Ứng dụng BIM cho nhà thầu (Contractors)
  • Ứng dụng BIM cho nhà thầu phụ (Subcontractors) và nhà chế tạo (Fabricators)

Các lợi ích về BIM sẽ được trình bày trong các bài tiếp theo.

KS. Trương Tấn Trung